Home - Een Aantrekkelijke Haven in de Metropool

Een Aantrekkelijke Haven in de Metropool

Namens Hogeschool Rotterdam, RDM Campus en Vereniging Regio Water is er op 15 november 2013 een conferentie, met als titel “Een Aantrekkelijke Haven in de Metropool” gehouden waarin vijf studenten het eindresultaat van hun Pi-project hebben gepresenteerd. De presentaties werden gevolgd door drie lezingen van: 

 

·         Rogier van der Sande, gedeputeerde Zuid-Holland
·         Mai Elmar, directeur Cruise Port Rotterdam
·         Jeannette Baljeu, wethouder gemeente Rotterdam

 

naamloos.JPG

 

 

Pitch studenten pi-projecten

Op de conferentie werden er vijftal pitch-presentaties gehouden waarin een korte uitleg werd gegeven over de projecten en het resultaat waar de student aan mee heeft geholpen. De projecten worden kort beschreven om een beeld te geven van de innovaties.

 

Monstersche Sluis in Maassluis

De Monstersche sluis in Maassluis is een historische sluis die al sinds 1972 afgedamd is door het plaatsen van kleikisten. Omdat verschillende groepen, waaronder “stichting Monstersche Sluis”, tegen het sluiten van de sluis zijn, is het een actueel onderwerp geworden of de sluis wel of niet geopend dient te worden. Dit openen van de sluis heeft echter directe gevolgen voor de waterkwaliteit en infrastructuur van de omgeving waardoor het effect goed overwogen dient te worden. De reden dat het zo’n gevoelig onderwerp is, is dat de sluis dateert naar het jaar 1343 en de bakermat van Maassluis vormde.

 

In 1996 is er door de gemeente Maassluis en Hoogheemraadschap Delfland een onderzoek verricht naar de onderhoudstoestand om te komen tot een restauratieplan met een begroting teneinde van het gebruik van de sluis. Na het verwijderen van de bagger en het schoonmaken van de sluis blijkt de sluis nog in goede staat te zijn. Wel hebben sommige onderdelen grondige restauratie nodig en zal er een pomp moeten worden geïnstalleerd om brak water dat uit de haven de Vliet in kan stromen te voorkomen waardoor de waterkwaliteit gewaarborgd kan worden.

 

Gedurende dit project staan functie en culturele waarde lijnrecht tegenover de economische belangen van de verantwoordelijke bestuursorganen. Het kost geld om de sluis aan de gestelde eisen te laten voldoen en te behouden. Door de belangen van de recreanten is het onderwerp aan de dag gekomen en wordt het ook gebruikt in de politieke programma’s van de desbetreffende politieke partijen.

 

monstersche sluis.JPG

 

Jachthaven Alblasserdam

Door een gebrek aan ruimte is er vraag naar de realisatie van een jachthaven in Alblasserdam. Dit zal ten goede komen van de recreatie van de wateren rond Alblasserdam.  De huidige haven heeft een totaal van 40 ligplaatsen die, door een overschot aan vraag, niet meer voldoet wat betreft de capaciteit. Hierdoor is de realisatie van een nieuwe haven gewenst.

 

Tijdens het ontwerpproces zal er rekening gehouden moeten worden met de omgevende functies, belangen van derden en het budget van de instantie die hierover ging. Wonen, werken en de infrastructuur dienen niet, of zo min mogelijk, belemmerd te worden. Ook zal er een economische draagvlak moeten zijn voor de realisatie van de haven. De markt zal er vraag naar moeten hebben. Of de toename in recreatie een toegevoegde waarde heeft voor de economie, leefbaarheid of de ruimtelijke kwaliteit in het algemeen zal onderzocht moeten worden. Is dit het geval en zijn er investeerders te vinden voor de aanleg en het beheer van de haven dan zal er een draagvlak zijn voor de haven.


jachthaven.JPG

 

Blauwe verbinding Rotterdam Zuid en Barendrecht

Het klimaat is aan het veranderen. Zowel de drogere perioden als de neerslag en weersomstandigheden zullen extremer worden met de tijd. Door een zoetwaterbuffer te realiseren kan het overtollige water in de nattere perioden worden opgevangen, om in drogere perioden water klaar te hebben staan. De klimaatbuffer IJsselmonde richt zich op het bufferen van zoet (regen)water. Hierdoor wordt het gebied minder afhankelijk van de omringende verzilte rivieren.

De realisatie van de zoetwaterbuffer biedt een scala aan kansen voor de recreatie van het gebied. Zo worden natuur en stad met elkaar verbonden. Door een verbinding van het Waaltje bij Heerjansdam tot aan de Stadhavens, op Rotterdam-zuid zal er voor bewoners en belangstellenden een kanoroute worden uitgezet. Door deze verbinding wordt tevens de wat slechtere waterkwaliteit van de wijken van Rotterdam-zuid, dat van de Maas afkomstig is, verbeterd door de zoetwater aanvoer vanaf IJselmonde. Door nauwe samenwerking tussen verschillende partijen zoals overheden, ARK natuurontwikkeling, Zuid-Holland landschap en stadsregio Rotterdam, is het mogelijk geweest om verschillende belangen van diverse partijen in het ontwerp mee te nemen.

 

blauwe verbinding.JPG

 

 

Overtoom Delft

In de omgeving van Delft heerst er een situatie waarbij pleziervaartschepen belemmerd worden om een afgesloten recreatie gebied per boot te bereiken. Hiervoor is de overtoom een uitgelezen kans om een verbinding te vormen van het ene gebied naar het andere. Dit is een plaats waarbij de passagiers van de boot handmatig de boot van het ene watervlakte naar het andere watervlakte te kunnen verplaatsen. Om het verplaatsen van de boot mogelijk te maken werd er vroeger vet gebruikt om de oppervlakte waar de boot over wordt verplaatst glad te maken en de weerstand te verminderen. Ook kunnen er rollen of balken gebruikt worden voor deze functie. In dit pi-project werd er gebruik gemaakt van een rails met een bak erop die onder de boot geplaatst kon worden. Door middel van takels wordt er kracht geleverd om het bootje te verplaatsen.

 

De overtoom maakt het mogelijk om twee recreatievaarwegen met elkaar te verbinden op een creatieve en leuke manier. Op deze wijze wordt er nieuw leven in de recreatievaart geblazen. Door de simpele toepassing is het systeem een onderhoud-ongevoelig ontwerp waardoor de kosten van de beheerder laag gehouden zullen blijven. Het nadeel is echter dat de vaart van de recreanten onderbroken wordt. De overtoom kruist zijn weg over een fietspad wat tijdens drukke dagen voor eventuele belemmeringen kan zorgen. Maar door er een leuke draai aan te geven vallen deze gebreken aan het ontwerp al snel weg. 

 


overtoom delft.JPG

 

 

Elleboogse verlaat in Zoetermeer

Bij de toepassing van de elleboogse verlaat wordt hetzelfde principe gebruikt als de overtoom van het pi-project dat in Delft plaatsvond. De elleboogse verlaat, ook wel het benthuizer verlaat genoemd, creëert een klein hoogteverschil tussen de benthuizervaart en de elleboogse watering. Evenals de overtoom zal het nieuwe ontwerp dat uit het pi-project voor een verbinding voor recreatievaarbootjes tussen deze twee vaarwegen verzorgen. Het enige wat verschilt is de techniek die gebruikt wordt. Om de bootjes te verplaatsen zullen ze op een lopende band verplaatst worden. Dit ontwerp zal onderhoudsgevoeliger zijn dan de overtoom van Delft. Wel is de toepassing van het systeem een stuk gebruiksvriendelijker doordat het veel minder inspanning kost om het bootje van het ene watervlakte naar het andere te verplaatsen.

 


Stellingen 

 

Gedurende de conferentie hebben Rogier van der Sande, Melle van Overbeek en Mai Elmar diverse stellingen met het publiek besproken. Tijdens dit overleg zijn er zes tal stellingen behandeld over de verhouding van de haven en de stad Rotterdam. Hierin komen de verschillende visies van de deelnemers naar voren die door al hun werkervaring weten waar ze over praten.

 

stelling 1

Plezierig wonen is essentieel voor een succesvolle haven. 

 

De vraag hier is onder andere wanneer een haven succesvol is. Een succesvolle haven is succesvol wanneer zij weet te functioneren naar haar toegeschreven functie. Als de functie bedrijvigheid is, zullen de bedrijven die aan de haven gesitueerd zijn woningen nodig hebben voor huisvesting van de werknemers van het bedrijf. Dit was het geval bij het RDM terrein. Hier werd een wijk aangelegd (Heijplaat) en konden de mensen gaan wonen die hier werkte. Door de goede huisvesting functioneerde het personeel naar behoren en was beschikbaarheid geen probleem meer. De werknemers waren namelijk altijd dicht bij hun werk. Dus in dit geval is het wel praktisch geweest en heeft het een bijdrage geleverd aan het functioneren van het bedrijf toen der tijd. Maar om te zeggen dat een haven niet succesvol kan zijn zonder de functie van plezierig wonen in de buurt te hebben is onjuist.

 

stelling 2

Recreatief economische kansen zijn belangrijker dan container transport.

 

Bij deze stelling is het de vraag: Voor wie is wat belangrijker? Dit verschilt natuurlijk per belanghebbende. Iedere belanghebbende bekijkt de kansen van een omgeving in zijn of haar voordeel. Dit is dus totaal afhankelijk van met wie je hier te maken hebt. Wel is het zo dat er een balans gevonden dient te worden tussen beide, want een stad zonder één van de twee zal niet gemakkelijk draaien. Containertransport zal de recreatie nodig hebben om haar klanten een plezier te doen en te vermaken tijdens besprekingen. Ook draait de stad niet zonder de containertransport aangezien dit een groot aandeel van de economische winst van de stad betreft.

 

stelling 3

In de havenstad van de toekomst is transport slechts één van de vele functies.

 

Al zou de functie van de haven één functie hebben als het binnenhalen van bijvoorbeeld vis dan zal er iemand moeten zijn die de vis overneemt en onder koeling zal moeten transporteren. Hiermee wordt aangegeven dat de transportfunctie van de haven vele andere functies met zich meebrengt en nooit als enkel beschouwd kan worden. Hele ketens van processen zorgen ervoor dat transport mogelijk gemaakt wordt zowel voor import als export. Dus deze stelling is zeker waar, zowel nu als in de toekomst. Verder begint de haven van Rotterdam nu al vele vormen aan te nemen door het verschuiven van functies. Zo wordt er onderzocht of de Rijnhaven bewoonbaar gemaakt kan worden door drijvend bouwen mogelijk te maken.

 

stelling 4

Succesvolle watergebonden recreatie is de beste waarborg voor duurzame waterbeheer.

 

De beheer van wateren wordt gestimuleerd door de toepassing van watergebonden recreatie mogelijk te maken. Dit zal zorgen voor een extra stimulans voor ontwikkeling en behoud. Door verantwoordelijkheid te belonen zal de verantwoordelijkheid niet zo snel verwaarloosd worden.

 

Verantwoordelijkheden kunnen ook verdeeld worden als er meerdere partijen geboeid zijn met de aanwezigheid van recreatie. Zo kan de financiële last verdeeld worden waardoor er meer mogelijke kansen aangereikt kunnen worden.

 

stelling 5

Iedere euro in watergebonden recreatie verdient zich 3x terug.

 

De winsten van recreatie zijn niet altijd in euro’s uit te drukken. Vaak is het zo dat het een toegevoegde waarde is aan de leefbaarheid van een gebied wat uiteindelijk zijn bijdrage levert aan het levensgeluk van de bewoners. Een maatschappij kan niet functioneren met gedeprimeerde bewoners. Hierdoor kan gezegd worden dat uiteindelijk de euro wel weer terugverdient wordt. Echter niet op een directe manier. Wel kan het zijn dat de lokale economie gestimuleerd wordt. Als het om water gaat is het vaak seizoensgebonden.

 

stelling 6

Recreatie is de thermometer voor ruimtelijke kwaliteit en leefbaarheid.

 

Het is wel degelijk zo dat de aanwezigheid van de mogelijkheid tot recreëren een effect heeft op de leefbaarheid van een omgeving. Echter kan er niet gezegd worden het de thermometer voor ruimtelijke kwaliteit en leefbaarheid is. Een gebied kan namelijk alleen zijn ingericht op recreatie, echter op economisch vlak niet goed lopen. De ruimtelijke kwaliteit en leefbaarheid hebben met meer aspecten te maken dan alleen maar recreatie. Een gebied kan ruimtelijk prima kwalitatief in elkaar zitten en goed leefbaar zijn zonder enige vorm van recreatie in de buurt te hebben. Hierdoor is de stelling ontkracht.

 

 

Gastsprekers

 

De volgende gastsprekers waren bij de conferentie aanwezig

 

Rogier van der Sande - geduputeerde Zuid-Holland

 

Rogier van der Sande is lid van de politieke partij VVD. Rond april is hij lid geworden van Gedeputeerde Staten van Zuid- Holland. Hier heeft hij de verantwoordelijkheid gekregen over:

rogier van der sande.JPG


 

  • Economische middelen van de GS
  • Recreatie
  • Toerisme
  • Europa en internationaal beleid
  • Integraal Ruimtelijke project Zuidplaspolder 

 

 

Van der Sande heeft politicologie gestudeerd aan de Rijksuniversiteit Leiden waarna hij bankier bij de AMB AMRO is geweest, wethouder van Leiden en zelfstandig ondernemer.

Naast zijn taken als lid van CS is van der Sande lid raad van Toezicht en Stichting openbaar primair en speciaal onderwijs Leiden (ProoLeiden) en functioneert hij als Penningmeester voor Stichting Fonds voor Etnologie in Leiden.

De haven is nauw verbonden met de functies en bedrijven eromheen. Vaak wordt vergeten dat bedrijven en instellingen belang hebben bij de ontwikkeling van de haven. Hierdoor is het mogelijk om de verantwoordelijkheid van ontwikkelingen bij de desbetreffende bedrijven of instanties te leggen. Dit zorgt voor een betere verdeling van financiele investeringen waar iedereen belang bij heeft. Samenwerking staat centraal. 

Door meer samenwerking zullen er meer kansen worden gegrepen voor zowel de overheid als havenbedrijven van Rotterdam. Het belang van de bedrijven zal duidelijk gemaakt moeten worden door een net op te bouwen van nauwe samenwerking waarin de belangen van de initiatiefnemers gehoord worden.

 

 

Mai Elma- Directeur Cruise Port Rotterdam 


mai elmar.JPG

 

Mai Elmar heeft voor meer dan vier jaar leiding gegeven bij Chief Marketing Office in Rotterdam. Met haar team werkte ze hard om de economie en de energie van Rotterdam te versterken. De vergroting van het imago van Rotterdam met haar internationale uistraling is één van de belangrijkste doelstellingen van CMO. Uiteindelijk zouden er meer bezoekers, bedrijven, bewoners en studenten naar de stad getrokken of behouden moeten worden om de stad draaiende te houden. Een tijdje geleden is Mai gestopt met haar functie bij de CMO, en heeft deze ingeruild voor ondernemer achter Cruise Port    Rotterdam.

 

De positie van de cruise haven van Rotterdam groeit met de jaren en neemt een steeds betere positie op de markt aan. Door de schepen een korte stop in Rotterdam te laten maken zal de recreatieve markt van Rotterdam gestimuleerd worden. Toeristen willen gebruik maken van het uitgaansleven. De terminal van de cruiseschepen bevindt zich in het centrum van de stad in de "Manhatten van de Maas". Door het open karakter is Rotterdam een echte waterstad en zal water ook een grote invloed hebben aan de beleving van haar bezoekers.

Binnen een paar jaar zullen het aantal schepen toenemen en dit betekent ook een toename van het aantal bezoekers. Al deze bezoekers zullen een bijdrage leveren aan de stimulatie van de economie in Rotterdam. Rotterdam zal in toenemende mate een verbinding vormen met bijvoorbeeld de Kinderdijk in Amsterdam. Hierdoor is het beeld wat Rotterdam uitstraalt en het gevoel dat het de toeristen overbrengt van groot belang en zijn stad en haven in dit opzicht met elkaar verbonden.

Deze verbondenheid moet worden gestimuleerd. Rotterdam staat bekend om haar architectuur, ontwerp, kunst en cultuur maar ook de ruige haven waar de stad de grote welvaart aan te danken heeft.

 

Jeannette Baljeu - Wethouder Gemeente Rotterdam


Jeannette Baljeau is een Nederlandse politicus van de VVD. Sinds 2010 heef zij ook de functie als Wethouder van haven, verkeer en regionale economie van Rotterdam op zich genomen. Daarnaast is zij locoburgemeester, als de burgemeester van Rotterdam een tijdelijke plaatsvervanger nodig heeft, en is ze portefeuillehouder verkeer en vervoer in het dagelijkse bestuur van de stadsregio Rotterdam.

Jeanette heeft een mastergraad in economie op de Erasmus Universiteit behaald. Na haar studie heeft ze 15 jaar bij het Ministerie van Economische Zaken gewerkt als financieel en economisch adviseur.

Rotterdam heeft haar hele economie te danken aan de aanwezigheid van de haven door de grootste haven van Europa te zijn. Door het hectische leven wordt dit gegeven nog wel eens vergeten. Mensen denken niet snel dat de haven in de zin van de arbeidsmarkt veel te bieden heeft. Ondanks een aantrekkelijke salaris is er een tekort aan arbeidskrachten op deze markt. Vooral afgestudeerden leggen de link niet snel dat dit tot één van de mogelijkheden behoort om hier te werken. Vaak zoeken net afgestudeerden werk dat internationaal gericht is zoals in de politiek, maar niet op het water. Dit is de reden dat de stad verbonden moet worden met de haven. 

Om de bewoners dichter bij de stad te betrekken wordt er onder andere gebruik gemaakt van een groot scherm van 40 bij 4,5 meter op het Centraal Station Rotterdam. Het is het grootste scherm van Europa is en maakt gebruik van vijf miljoen led-lampjes. Iedere drie minuten verandert het beeld voor de bezoekers van het station.

Een andere manier om het bewustzijn van de haven bij de burger te brengen is doormiddel van commercials die duidelijk maken dat er een havenmarkt is en dat deze havenmakrt de economie van Rotterdam op gang houdt. De commercials maken ook duidelijk dat er meer dan genoeg goed betaald werk te vinden is. 

 

Jeannette baljue.JPG

 

Nieuws

Kennisuitwisseling over toerisme, erfgoed en infrastructuur

Vereniging Regio Water en de Provincie Zuid-Holland namen samen met de overige SWARE partners en stakeholders deel aan de tweede SWARE kennisuitwisselingssessie in Milaan (12-14 september).

> lees verder

Vooruitzicht op Europese kennisuitwisseling

Hoe ga je om met verschillende belangen/interesses? Hoe kunnen politici en ondernemers de burgers beter bereiken?

> lees verder

Recente Tweets

Lees meer op Twitter